Clicks1.7K
Quas Primas
92

+WAŻNE DLA KAŻDEGO KATOLIKA - PIUS IX - QUANTA CURA - SYLLABUS ERRORUM. - ( Syllabus potępionych błędów)

+PIUS IX - QUANTA CURA - SYLLABUS ERRORUM.

Papież Pius IX -

+ Quanta cura

Czcigodnym Braciom Patriarchom, Prymasom, Arcybiskupom i Biskupom
wszystkim mającym łaskę i wspólnotę ze Stolicą Apostolską


Czcigodnym Braciom Pozdrowienie i Błogosławieństwo Apostolskie

Dnia 8 grudnia 1864

Wszystkim, a wam szczególnie, Czcigodni Bracia, doskonale wiadomo, z jaką troską i pasterską czujnością Poprzednicy Nasi, Biskupi Rzymscy, pełniąc zlecony sobie przez samego Chrystusa Pana poprzez osobę Księcia Apostołów, Świętego Piotra, obowiązek i zadanie pasienia baranków i owiec, nie zaprzestali nigdy skrzętnie karmić całej trzody Pana słowem wiary i przekazywać jej zbawienną naukę, a także trzymać jej z dala od zatrutego pastwiska.

Wspomnienie poprzedników

I ci sami Poprzednicy Nasi, głosiciele i obrońcy pochodzącej od Boga religii katolickiej, prawdy i sprawiedliwości, troszcząc się w szczególny sposób o zbawienie dusz ludzkich, na nic bardziej nie zważali jak tylko na to, by pełnymi mądrości swymi Listami i Rozporządzeniami demaskować i potępiać wszelkie herezje i błędy, które Świętej naszej Wierze, nauce Kościoła katolickiego, dobrym obyczajom i zbawieniu dusz ludzkich zagrażając, często były powodem wielkich niepokojów i, w godny pożałowania sposób plamiły państwo kościelne i świeckie.
Dlatego też ci sami Poprzednicy Nasi, z Apostolską mocą, ustawicznie przeciwstawiali się niegodziwym knowaniom występnych ludzi, którzy haniebne swe wymysły tocząc, jakby pianę rozszalałego morza, i obiecując wolność, choć sami są niewolnikami występku i zepsucia, usiłowali swymi fałszywymi poglądami i zgubnymi pismami podkopać fundamenty religii katolickiej i społeczności świeckiej. Usunąć całkowicie wszelką cnotę i sprawiedliwość, dusze i umysły wszystkich zdemoralizować, a ludzi nie mających się na baczności, a zwłaszcza niedoświadczoną młodzież, sprowadzić z drogi zacnych obyczajów i doprowadzić w opłakania godny sposób do jej zepsucia, usidlić, a wreszcie oderwać od łona Kościoła katolickiego.

Obecny pontyfikat

My zaś, jak to Wam, Czcigodni Bracia, doskonale wiadomo, skoro tylko dzięki tajemnemu zrządzeniu Bożej Opatrzności, bez żadnej zasługi Naszej, wyniesieni zostaliśmy na tę Katedrę Piotrową, widząc z największym bólem Naszego serca tę straszliwą burzę wznieconą tyloma fałszywymi opiniami, a także nigdy nie dość opłakane szkody, które z tej masy błędów powstają dla ludu chrześcijańskiego, stosownie do obowiązku wynikającego z Naszego pasterskiego posługiwania, idąc śladami Naszych Poprzedników, także zabraliśmy głos i w wielu wydanych już encyklikach i przemówieniach, wygłoszonych na Konsystorzu, a także w innych listach apostolskich potępiliśmy główne błędy naszych tak bardzo smutnych czasów i pobudziliśmy Waszą pasterską czujność, a także wszystkich najdroższych nam synów Kościoła katolickiego napominaliśmy ustawicznie i zachęcaliśmy, aby wszelkimi sposobami unikali i odwracali się od tej straszliwej zarazy. I zwłaszcza w Naszej pierwszej encyklice, skierowanej do Was 9 listopada 1846 roku, i w dwóch przemówieniach, z których jedno wygłoszone było 9 grudnia 1854 roku, a drugie na Konsystorzu 9 czerwca 1862, potępiliśmy te, rojące się od strasznych błędów, opinie, które szczególnie w tym wieku panują, wyrządzając ogromną szkodę duszom, a także samej społeczności ludzkiej, a które nie tylko Kościołowi katolickiemu, jego zbawiennej nauce i czcigodnym prawom, ale także odwiecznemu prawu naturalnemu, wyrytemu w sercach wszystkich przez Boga i zdrowemu rozsądkowi, ze wszech miar się sprzeciwiają, a z których to fałszywych opinii biorą swój początek niemal wszystkie błędy.

Kościół winien mieć wpływ na społeczeństwo

A chociaż nie omieszkaliśmy tego rodzaju błędów często piętnować i odrzucać to przecież sprawy Kościoła katolickiego i zbawienie dusz nam powierzonych, a także dobro samej społeczności ludzkiej zgoła wymagają, byśmy powtórnie skierowali Waszą pasterską troskę ku potępieniu innych niedorzecznych opinii, które wypłynęły z tych samych błędów jakby ze swoich źródeł. Te fałszywe i przewrotne poglądy winny być tym bardziej potępiane, ponieważ to mają na względzie, by doznał umniejszenia i zgoła unicestwienia ów zbawienny wpływ, który Kościół katolicki z postanowienia i nakazu swego Boskiego Założyciela winien, bez żadnych przeszkód, wywierać aż do skończenia świata, tak na poszczególnych ludzi, jak też na narody, ludy i ich władców, a także ponieważ zmierzają te poglądy do tego, by usunięty został zupełnie związek i wzajemna łączność pomiędzy Władzą Kościelną i Władzą świecką, które dla interesów jednej i drugiej strony zawsze okazywały się korzystne i pożyteczne.

Potępienie naturalizmu, indeferentyzmu państwowego, wolności sumienia i kultu, wolności głoszenia błędnych opinii

Dobrze bowiem wiecie, Czcigodni Bracia, że w naszych czasach wielu jest takich, co stosując do ludzkiej społeczności przewrotną zasadę tak zwanego naturalizmu ośmielają się głosić, iż najlepsza struktura społeczeństwa i rozwój państwa zgoła wymagają, by ludzka społeczność była kształtowana i zarządzana bez żadnego uwzględnienia religii, jakby ona w ogóle nie istniała, a przynajmniej nie czynią żadnego rozróżnienia między religią prawdziwą a fałszywą. Ponadto nie wahają się twierdzić, wbrew nauce Kościoła i Świętych Ojców, że najlepszą jest taka struktura społeczeństwa, w której władzy państwowej nie przyznaje się obowiązku nakładania ustalonych kar na tych, co występują przeciwko religii katolickiej, z wyjątkiem sytuacji, w których domaga się tego spokój publiczny. Na podstawie tego całkowicie fałszywego pojęcia o władzy w społeczeństwie nie cofają się przed popieraniem owego błędnego poglądu, ze wszech miar zgubnego dla Kościoła katolickiego i narażającego dusze ludzkie na utratę zbawienia, a przez świętej pamięci Grzegorza XVI, Naszego Poprzednika, nazwanego szalonym pomysłem, a mianowicie, że wolność sumienia i kultu jest własnym prawem każdego człowieka, które powinno być ogłoszone i sformułowane w ustawie w każdym właściwie ukonstytuowanym społeczeństwie. A nadto że obywatele mają prawo do wolności w każdej dziedzinie życia, które nie może być ograniczane przez jakąkolwiek władzę, czy to świecką czy to kościelną. Dzięki temu prawu mogą oni swoje poglądy jawnie i publicznie głosić, zarówno poprzez ustne wypowiedzi jak też za pośrednictwem publikacji, czy w jakikolwiek inny sposób. Tak zaś nierozważnie twierdząc, nie zważają zupełnie na to i nie biorą wcale pod uwagę tego, że głoszą "swobodę zatracenia" i że, jeśliby zawsze wolno było bez ograniczeń wygłaszać ludzkie opinie, to nigdy nie zabraknie takich, którzy ośmielą się sprzeciwiać prawdzie i ufać w słowa ludzkiej mądrości, podczas gdy z samej nauki Pana Naszego Jezusa Chrystusa wiara i mądrość chrześcijańska winna wywnioskować, jak należy unikać tej, ze wszech miar szkodliwej, próżności.

Społeczeństwo bez Boga. Błędne poglądy o rodzinie. Deprawacja młodzieży

A ponieważ tam, gdzie przez społeczność obywateli usunięta została religia i odrzucona nauka o Bożym Objawieniu i jego powaga, również i samo autentyczne pojęcie sprawiedliwości i ludzkiego prawa traci na jasności i zanika, a na miejsce prawdziwej sprawiedliwości i słusznego prawa wkracza siła fizyczna. Jest zrozumiałe, dlaczego niektórzy, gardząc najbardziej oczywistymi zasadami zdrowego rozsądku i odrzucając je, ośmielają się donośnym głosem twierdzić, że wola ludu wyrażona, jak mówią, przez opinię publiczną, bądź w jakikolwiek inny sposób, stanowi najwyższe prawo nie podlegające jakiemukolwiek prawu Bożemu czy ludzkiemu. A w odniesieniu do struktury politycznej fakty dokonane przez to samo, że zostały dokonane, nabywają mocy prawa. A któż nie widzi i nie zdaje sobie sprawy, że społeczność ludzka pozbawiona więzów religii i prawdziwej sprawiedliwości zaiste nie będzie mieć żadnego innego celu, jak tylko zdobywanie i gromadzenie bogactw, i w swoich poczynaniach nie będzie się kierować żadnymi innymi zasadami jak tylko nieokiełznaną żądzą swych własnych przyjemności i własnych korzyści? Z tego względu ludzie zioną straszną nienawiścią do zgromadzeń zakonnych, choć są one tak bardzo zasłużone dla chrześcijaństwa, dla spraw państwa i kultury. Ludzie ci niedorzecznie utrzymują, że nie istnieje żadna uzasadniona racja ich egzystencji, a w ten sposób popierają wymysły heretyków. Albowiem, jak z całą mądrością nauczał Poprzednik Nasz, świętej pamięci Pius VI, "Zniesienie zakonów godzi w stan, który publicznie ślubuje dochowanie rad ewangelicznych. Godzi w sposób życia polecony przez Kościół, jako zgodny z nauką Apostołów, godzi w samych znakomitych Fundatorów, którzy doznają od nas czci na ołtarzach, a oni to właśnie natchnieni przez Boga założyli owe zgromadzenia". Bezbożnie także głoszą, że obywatelom i Kościołowi należy odebrać możność pełnienia uczynków miłosierdzia w postaci czynienia darowizn dla okazania chrześcijańskiej miłości bliźniego oraz należy znieść prawo, na mocy którego w określonych dniach istnieje zakaz pełnienia prac służebnych ze względu na oddawanie czci Bogu. Podają zaś ze wszech miar fałszywy tego powód jakoby wspomniana możność i wymienione prawo stały w całkowitej sprzeczności z zasadami ekonomiki państwa. Nie zadowalając się usunięciem religii z życia społeczeństwa, chcą także tę religię usunąć z życia samej rodziny. Głosząc bowiem i rozpowszechniając nader zgubne teorie komunizmu i socjalizmu twierdzą, że "społeczność domowa, czyli rodzina, całą zasadę swego istnienia czerpie jedynie z prawa cywilnego, a zatem tylko z prawa cywilnego wypływają i od niego zależą wszelkie prawa rodziców w stosunku do dzieci, a przede wszystkim prawo do troski o wychowanie i wykształcenie". Poprzez te bezbożne opinie i knowania tak bardzo podstępni ci ludzie zmierzają do tego, by zbawienna nauka Kościoła katolickiego i jego wpływ na wychowanie i wykształcenie młodzieży był całkowicie wyeliminowany, a młode i podatne na wpływy umysły młodzieży skłaniały się ku zgubnym teoriom i ku własnemu nieszczęściu ulegały zepsuciu i deprawacji. Wszyscy bowiem, co usiłowali wstrząsnąć zarówno Kościołem jak i państwem oraz obalić właściwy porządek społeczny, a także znieść wszelkie prawa Boskie i ludzkie, wszystkie swoje niegodziwe plany, starania i zabiegi zwracali zawsze, jak to już wyżej powiedzieliśmy, ku oszukaniu i zdeprawowaniu zwłaszcza nie dość ostrożnej młodzieży i całą swą nadzieję pokładali w doprowadzeniu do jej zepsucia. Dlatego też nie przestają na wszelkie występne sposoby trapić i niepokoić kleru diecezjalnego i zakonnego, dzięki któremu, jak świadczą o tym niezbicie liczne zabytki historyczne, spłynęły na chrześcijaństwo, państwo i kulturę niezliczone dobra, a także twierdzą, że sam kler, "jako będący nieprzyjacielem prawdy, pożytecznej wiedzy i postępu cywilizacji," winien być odsunięty od opieki nad młodzieżą i obowiązku jej wychowania i wykształcenia.

Błędy dotyczące władzy Kościoła i Stolicy Apostolskiej

Inni zaś, podnosząc przewrotne i tylekroć już potępione wymysły tych, co chcą nowe zaprowadzać porządki, z niesłychaną bezczelnością ośmielają się poddawać ocenie władzy świeckiej najwyższą władzę Kościoła i tejże Stolicy Apostolskiej, udzieloną jej przez Chrystusa Pana. A także ośmielają się odmawiać wszelkich praw temu Kościołowi i tejże Stolicy względem tego, co się odnosi do zewnętrznego porządku. Nie wstydzą się też zupełnie twierdzić, że "prawa Kościoła nie obowiązują w sumieniu, jak tylko wówczas, gdy zostają ogłoszone przez władzę świecką; akty i dekrety papieskie odnoszące się do religii i Kościoła wymagają potwierdzenia i aprobaty, a przynajmniej zgody władzy świeckiej; konstytucje apostolskie, w których spotykają się z potępieniem tajne stowarzyszenia - czy w nich wymaga się przysięgi w odniesieniu do zachowania sekretu, czy się jej nie wymaga - a ci, co im sprzyjają i je popierają, zostają wyłączeni z Kościoła, nie mają żadnej mocy w tych krajach, w których tego rodzaju stowarzyszenia są tolerowane przez władzę świecką; ekskomunika nałożona przez Sobór Trydencki i Biskupów Rzymskich na tych, co zwracają się przeciw prawom i dobrom Kościoła oraz je zawłaszczają, opiera się na pomieszaniu porządku duchowego, społecznego i politycznego, przynajmniej w odniesieniu do roszczeń do dóbr tego świata; Kościół nie powinien wydawać żadnych rozporządzeń, które mogłyby krępować sumienie wiernych w odniesieniu do korzystania z rzeczy doczesnych; Kościół nie ma uprawnień do wymierzania kar w obrębie porządku doczesnego na tych, co gwałcą jego prawa. Jest zgodne z tym, czego naucza teologia, oraz zasadami prawa publicznego odbierać dobra, które znajdują się w posiadaniu Kościołów, zgromadzeń zakonnych i innych miejsc świętych i przekazywać je władzy świeckiej". Nie wstydzą się też jawnie i publicznie głosić heretyckich twierdzeń i zasad, z których wywodzi się tyle przewrotnych poglądów i błędów. Powtarzają bowiem często, że: "władza Kościoła nie jest oddzielona od władzy świeckiej i od niej niezależna, ani też tego rodzaju rozdziału i niezależności nie można zachować, by przy tym Kościół nie zawłaszczał i nie domagał się dla siebie istotnych praw władzy świeckiej".
Nie możemy ponadto pominąć milczeniem zuchwałości tych, co nie chcąc znieść zdrowej nauki utrzymują, że "można bez narażania się na grzech i bez szkody dla wyznania katolickiego odmówić zgody i posłuszeństwa tym wyrokom i postanowieniom Stolicy Apostolskiej, których przedmiot, według orzeczenia, odnosi się do dobra powszechnego Kościoła i do jego praw oraz nauki, byleby tylko nie naruszało to dogmatów wiary i zasad moralności". Nie ma zaś nikogo, kto by jasno nie widział i całkowicie nie rozumiał jak bardzo to sprzeciwia się katolickiemu dogmatowi o pełnej władzy przyznanej Biskupowi Rzymskiemu od samego Boga Jezusa Chrystusa - władzy pasterskiej oraz władzy rządzenia i kierowania Kościołem.

Potępienie wymienionych wyżej błędów powagą Apostolską

W tak wielkiej zaś różnorodności występnych opinii My, dobrze pamiętając o Naszym Apostolskim obowiązku i zatroskani o naszą najświętszą religię, a także o zdrową naukę i zbawienie dusz ludzkich nam powierzonych oraz o dobro samej społeczności ludzkiej, postanowiliśmy raz jeszcze głos zabrać w imieniu Stolicy Apostolskiej. A przeto wszystkie i każda z osobna przewrotną opinię i naukę oddzielnie wymieniając w tym Piśmie, Naszą powagą Apostolską je odrzucamy, piętnujemy i potępiamy, a chcemy oraz polecamy, by one przez wszystkich katolickiego Kościoła synów uznane były za odrzucone, napiętnowane i potępione.

Potępienie szkodliwych publikacji

Prócz tego doskonale wiecie, Czcigodni Bracia, że w naszych czasach wszyscy nienawidzący sprawiedliwości i prawdy oraz najzaciętsi wrogowie naszej religii, szydząc sobie z ludzi i złośliwie kłamiąc, inne bezbożne rozsiewają nauki za pośrednictwem szkodliwych książek, pism i dzienników kolportowanych po całym świecie. Dobrze też wiecie, że w naszych czasach znajdują się i tacy, co ulegając szatanowi i podburzeni przez niego posuwają się do takiej bezbożności, iż nie wahają się zapierać Władcy i Pana naszego Jezusa Chrystusa, a Jego Boskość usiłują z występną zuchwałością zwalczać. W tym miejscu musimy Was, Czcigodni Bracia, ze wszech miar zasłużenie chwalić, że nie omieszkaliście podnieść waszego biskupiego głosu przeciwko tak wielkiej bezbożności, a czyniliście to z ogromną gorliwością.

Pochwała Biskupów pozostających w zgodzie ze Stolicą Apostolską

Przeto zwracamy się powtórnie w tym Naszym Piśmie przede wszystkim do Was, co dzieląc z Nami naszą pasterską troskę pośród tych największych naszych utrapień jesteście Nam pociechą, radością i otuchą, ze względu na szczególne Wasze uczucia i pobożność, jaką się odznaczacie, i na przedziwną Waszą miłość, wierność i posłuszeństwo, jakie okazujecie Nam i tej to Stolicy Apostolskiej, całkowicie zaś z nami pozostając w zgodzie, usiłujecie wypełniać gorliwie i starannie Wasze biskupie posługiwanie.

Religia Katolicka jest źródłem prawdziwego szczęścia dla społeczeństw i jednostek

Oto bowiem oczekujemy od Waszej pasterskiej gorliwości, abyście biorąc do ręki miecz ducha, którym jest Słowo Boże, i umocnieni w łasce Pana naszego Jezusa Chrystusa zechcieli podwoiwszy starania codziennie więcej się troszczyć o to, by wierni powierzeni Waszej pieczy "trzymali się zdala od szkodliwych ziół, których Jezus Chrystus nie uprawia, gdyż nie są posiane przez Ojca". Nie przestawajcie też nigdy głosić wiernym, że wszelkie prawdziwe szczęście, jakie staje się udziałem ludzi, pochodzi z naszej wspaniałej religii i wywodzącej się od niej nauki oraz z praktykowania jej zasad, i że szczęśliwy jest lud, którego Panem jest Bóg. Nauczajcie, że na fundamencie wiary katolickiej opierają się królestwa i że nic nie jest tak zgubnego, tak powodującego upadek, tak narażonego na wszelkie niebezpieczeństwa, jak gdybyśmy sądząc, że to nam jedynie może wystarczyć, iż w momencie narodzenia posiedliśmy wolną wolę, niczego już więcej nie prosili od Boga, to jest, zapominając o naszym Stwórcy, wyrzekli się Jego władzy, aby okazać się wolnymi.

Obowiązki władzy świeckiej względem Kościoła

Nie omieszkajcie też nauczać, że władza królewska udzielona została nie tylko po to, aby władać nad światem, ale szczególnie po to, aby bronić Kościoła, i że nie ma niczego, co by mogło przynieść większy pożytek i chwałę Książętom i Królom państw, niż jeśliby, jak polecał inny Nasz Poprzednik, najdzielniejszy i najroztropniejszy Papież, Święty Feliks, cesarzowi Zenonowi, pozwolili korzystać Kościołowi katolickiemu z jego praw i sprzeciwiali się, by ktokolwiek ograniczał jego wolność. Jest bowiem rzeczą pewną, iż ich działania odniosą pomyślny skutek, jeśli, gdy chodzi o sprawy Boże, według Jego postanowienia będą się starać wolę królewską poddać woli kapłanów Chrystusa, nie zaś stawiać ją wyżej.

Zakończenie

Ale jeśli zawsze, to przecież, Czcigodni Bracia, szczególnie teraz w tak trudnej sytuacji Kościoła i społeczności świeckiej, wobec tak groźnego sprzysiężenia wrogów przeciwko temu, co katolickie i tej to Stolicy Apostolskiej, wobec tak wielkiej liczby błędnych poglądów, jest rzeczą ze wszech miar konieczną, abyśmy z wiarą udali się do tronu łaski - i tak dalej (w ten sposób następuje zakończenie oryginału - uwaga wydawcy)
Następuje udzielenie odpustu jubileuszowego

Syllabus

Zbiór obejmujący ważniejsze błędne poglądy rozpowszechniane w naszych czasach, które zostały napiętnowane w encyklikach i innych dokumentach papieskich

Par. I

Panteizm, naturalizm i racjonalizm absolutny.


I. Nie istnieje żadne najwyższe, najmądrzejsze i w pełni sprawujące swą opatrzność Bóstwo różniące się od całego świata, i dlatego Bóg jest tym samym co cała rzeczy natura, a przeto podlega zmianom. Bóg też rzeczywiście istnieje w człowieku i w świecie, i wszystko jest Bogiem oraz posiada najwłaściwsze dla Boga przymioty. Jedną i tą samą rzeczą jest świat i Bóg, a zatem duch i materia, konieczność i wolność, prawda i fałsz, dobro i zło, sprawiedliwość i niesprawiedliwość.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku

II. Należy zaprzeczyć, że Bóg podejmuje jakiekolwiek działanie w stosunku do ludzi i do świata.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku. III. Rozum ludzki, nie biorąc zupełnie pod uwagę Boga, jest jedynym sędzią wyrokującym o dobru i złu, prawdzie i fałszu, sam dla siebie jest prawem i dzięki swym naturalnym siłom jest w stanie zatroszczyć się o dobro poszczególnych ludzi i wszystkich narodów.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

IV. Wszystkie prawdy religijne wypływają z przyrodzonej rozumowi ludzkiemu siły; stąd rozum jest główną normą, dzięki której człowiek może i powinien osiągnąć znajomość wszystkich prawd jakiegokolwiek rodzaju.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846.
Encyklika Singulari quadam z dnia 17 marca 1856 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


V. Objawienie Boże jest niedoskonałe i dlatego podlega ustawicznemu i nieokreślonemu rozwojowi, który odpowiada rozwojowi ludzkiego rozumu.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


VI. Wiara Chrześcijańska sprzeciwia się rozumowi ludzkiemu; objawienie Boże nie tylko że nie pomaga, ale nawet szkodzi doskonaleniu się człowieka.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


VII. Proroctwa i cuda przedstawione i opisane w Piśmie Świętym są wymysłem poetów, a tajemnice wiary chrześcijańskiej są całościowym zestawieniem badań filozoficznych: w księgach jednego i drugiego Testamentu zawarte są zmyślone wątki: sam Jezus jest taką fikcją legendarną.
Encyklika Qui Pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


Par. II

Racjonalizm umiarkowany


VIII. Ponieważ rozum ludzki należy postawić na równi z religią, przeto nauki teologiczne winny być traktowane tak jak filozoficzne.
Przemówienie Singulari quadam perfusi z dnia 9 grudnia 1854 roku.

IX. Wszystkie bez różnicy dogmaty religii chrześcijańskiej są przedmiotem naturalnej wiedzy bądź filozofii i ludzki rozum, wykształcony jedynie w naukach historycznych podług swych naturalnych sił i zasad, może dojść do prawdziwej wiedzy o wszystkich, nawet pełnych tajemnicy dogmatach, byleby tylko te dogmaty były poddane rozumowi jako przedmiot jego badań.
List do Arcybiskupa Frysingi Gravissimas z dnia 11 grudnia 1862 roku.
List do tegoż Arcybiskupa Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.


X. Ponieważ czym innym jest filozof, a czym innym filozofia, on ma prawo i obowiązek poddania się autorytetowi, który uzna za prawdziwy; filozofia natomiast ani nie może ani nie powinna poddawać się jakiemukolwiek autorytetowi.
List do Arcybiskupa Frysingi Gravissimas z dnia 11 grudnia 1862 roku.
List do tegoż Arcybiskupa Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.


XI. Kościół nie tylko nie powinien występować przeciwko filozofii, ale nawet powinien tolerować błędy przez nią popełniane i pozostawić jej czas, aby sama się poprawiła.
List do Arcybiskupa Frysingi Gravissimas z dnia 11 grudnia 1862 roku.

XII. Dekrety Stolicy Apostolskiej i Kongregacji Rzymskich przeszkadzają swobodnemu postępowi wiedzy.
List do Arcybiskupa Frysingi Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.

XIII. Metody i zasady, w oparciu o które doktorzy scholastyczni kształtowali teologię, nie odpowiadają potrzebom naszych czasów i postępowi nauki.
List do Arcybiskupa Frysingi Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.

XIV. Filozofią należy się zajmować bez uwzględniania jakiegokolwiek objawienia nadprzyrodzonego.
List do Arcybiskupa Frysingi Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.
N.B. Z systemem racjonalizmu zgodne są w przeważającej części błędy Antoniego Guenthera, które zostały potępione w Liście do Kardynała Arcybiskupa Kolonii Eximiam Tuam z dnia 15 czerwca 1847 roku oraz w Liście do Biskupa Wrocławskiego Dolore haud mediocri z dnia 30 kwietnia 1860 roku.


Par. III.

Indyferentyzm, Latitudynaryzm


XV. Każdy człowiek ma prawo taką sobie wybierać religię i wyznawać, jaką wiedziony światłem rozumu uznał za prawdziwą.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1863 roku.


XVI. Ludzie, oddając cześć Bogu w jakiejkolwiek religii, mogą odnaleźć drogę wiecznego zbawienia i je osiągnąć.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Ubi primum z dnia 17 grudnia 1847 roku.
Encyklika Singulari quidem z dnia 17 marca 1856 roku.


XVII. Przynajmniej należy żywić nadzieję w wieczne zbawienie tych wszystkich, którzy w żaden sposób nie należą do prawdziwego Kościoła Chrystusowego.
Przemówienie Singulari quadam z dnia 9 grudnia 1854 roku.
Encyklika Quanto conficiamur z dnia 10 sierpnia 1863 roku.


XVIII. Protestantyzm nie jest niczym innym jak tylko odmienną formą tej samej religii chrześcijańskiej i, wyznając jego zasady, można tak samo podobać się Bogu jak należąc do Kościoła katolickiego.
Encyklika Noscitis et nobiscum z dnia 8 grudnia 1849 roku.

Par. IV

Socjalizm, Komunizm, Tajne Stowarzyszenia, Stowarzyszenia Biblijne, Stowarzyszenia klerykalno-liberalne.


Tego rodzaju zgubne doktryny bywały często potępiane w najostrzejszych słowach w encyklice Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku, w przemówieniu Quibus quantisque z dnia 20 kwietnia 1849 roku, w encyklice Noscitis et nobiscum z dnia 8 grudnia 1849 roku, w przemówieniu Singulari quadam z dnia 9 grudnia 1854 roku, w encyklice Quanto conficiamur moerore z dnia 10 sierpnia 1863 roku.

Par. V

Błędy dotyczące Kościoła i praw mu należnych


XIX. Kościół nie jest prawdziwą, doskonałą i całkowicie wolną społecznością ani też nie posiada swoich własnych i stałych praw udzielonych mu przez jego Boskiego Założyciela, ale do władzy świeckiej należy określanie praw i granic działalności Kościoła, w których może z tych praw korzystać.
Przemówienie Singulari quadam z dnia 9 grudnia 1854 roku.
Przemówienie Multis gravibusque z dnia 17 grudnia 1860 roku.
Przemówienie Maximam quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


XX. Władza kościelna nie powinna wykonywać swoich postanowień bez zgody i pozwolenia władzy świeckiej.
Przemówienie Meminit unusquisque z dnia 30 września 1861 roku.

XXI. Kościół nie ma władzy dogmatycznego orzekania, że jedynie prawdziwą religią jest religia Kościoła katolickiego.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.

XXII. Zobowiązanie, które dotyczy katolickich nauczycieli i pisarzy, ogranicza się tylko do tego, co odnosi się do nieomylnego osądu Kościoła, jak na przykład do dogmatów, w które wszyscy wierzyć powinni.
List do Arcybiskupa Frysingi Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.

XXIII. Biskupi Rzymscy i Sobory ekumeniczne wykroczyły poza granice swej wiedzy, domagały się dla siebie praw władców i nadto pobłądziły w określaniu spraw wiary oraz obyczajów.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.

XXIV. Kościół nie ma władzy stosowania siły, a także wykonywania jakiejkolwiek władzy świeckiej czy to pośredniej czy bezpośredniej.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XXV. Oprócz władzy przysługującej episkopatowi istnieje także inna władza, świecka, wyraźnie bądź milcząco przyznana Kościołowi przez władzę cywilną, a przeto może być ona odwołana przez władzę cywilną, kiedy tylko ona uzna to za stosowne.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XXVI. Kościół nie posiada przyrodzonego i należnego mu prawa nabywania i posiadania.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.
Encyklika Incredibili z dnia 17 września 1863 roku.


XXVII. Święci słudzy Kościoła i Biskup Rzymski winni być w ogóle odsunięci od władzy i pieczy nad dobrami doczesnymi.
Przemówienie Maxima qui dem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

XXVIII. Biskupom bez pozwolenia władzy świeckiej nie wolno ogłaszać nawet Listu Apostolskiego.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

XXIX. Łaski udzielone przez Biskupa Rzymskiego winny być uważane za nieważne, jeżeli nie zostały otrzymane za pośrednictwem władzy świeckiej.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

XXX. Nietykalność Kościoła i osób kościelnych bierze swój początek z prawa cywilnego.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.

XXXI. Forum kościelne dla rozpatrywania spraw duchownych czy to cywilnych czy karnych w ogóle powinno być skasowane, także bez zwracania się do Stolicy Apostolskiej i nawet wbrew jej sprzeciwowi.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 22 września 1852 roku.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.


XXXII. Bez jakiegokolwiek pogwałcenia prawa naturalnego i zasad sprawiedliwości może być odwołana nietykalność osobista, na mocy której duchowni są zwolnieni z powinności odbywania służby wojskowej. Tego zaś odwołania domaga się postęp w sprawach państwowych, zwłaszcza w społeczności charakteryzującej się swobodniejszą formą rządów.
List do Biskupa Montisregii Singularis Nobisque z dnia 29 września 1864 roku.

XXXIII. Nie tylko z kościelną jurysdykcją związane jest, na mocy własnego i przyrodzonego prawa, formułowanie doktryn teologicznych.
List do Arcybiskupa Frysingi Tuas libenter z dnia 21 grudnia 1863 roku.

XXXIV. Nauczanie tych, co porównują Biskupa Rzymskiego z władcą swobodnie i bez ograniczeń działającym w całym Kościele, jest tym nauczaniem, które dominowało w średniowieczu.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XXXV. Nic nie stoi na przeszkodzie temu, by na skutek postanowienia jakiegoś Soboru generalnego albo działania wszystkich narodów, najwyższa władza kościelna była przeniesiona z Biskupa Rzymskiego na jakiegoś innego Biskupa i z miasta Rzymu do jakiegoś innego miasta.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1854 roku

XXXVI. Rozstrzygnięcie podane przez zgromadzenie narodowe nie dopuszcza jakiejkolwiek dyskusji, a administracja cywilna może domagać się wykonania jego postanowień aż do granic przezeń wytyczonych.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XXXVII. Mogą być ustanawiane Kościoły narodowe całkowicie niezależne od władzy Biskupa Rzymskiego i zupełnie odłączone.
Przemówienie Multis gravibusque z dnia 17 grudnia 1860 roku.
Przemówienie Iam dudum cernimus z dnia 18 marca 1861 roku.


XXXVIII. Do podziału Kościoła na Wschodni i Zachodni przyczyniła się zbytnia samowola Biskupów Rzymskich.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

Par. VI

Błędy w poglądach na społeczność cywilną rozpatrywaną zarówno w odniesieniu do niej samej, jak też w odniesieniu do jej relacji z Kościołem.


XXXIX. Państwo, jako źródło i początek wszelkich praw, cieszy się niczym nieograniczonym prawem.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku. XL. Nauka Kościoła katolickiego sprzeciwia się dobru społeczności ludzkiej i jej pożytkowi.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Quibus quantisque z dnia 20 kwietnia 1849 roku.


XLI.Władzy cywilnej, także sprawowanej przez władcę niewierzącego, przysługuje bezpośrednia władza negatywna w stosunku do spraw kultu; tej samej władzy przysługuje nie tylko prawo zwane "exsequatur", lecz także tak zwane prawo apelacji od nadużycia.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XLII. W wypadku konfliktu praw jednej i drugiej władzy pierwszeństwo ma prawo cywilne.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

XLIII. Władza świecka ma prawo wypowiadania, ogłaszania i unieważniania oficjalnych umów (zwanych pospolicie konkordatami) odnoszących się do korzystania z praw związanych z nietykalnością kościelną, zawartych ze Stolicą Apostolską, a może to czynić bez jej zgody, a nawet nie uwzględniając jej sprzeciwu.
Przemówienie In Consistoriali z dnia 1 listopada 1850 roku.
Przemówienie Multis gravibusque z dnia 17 grudnia 1860.


XLIV. Władza cywilna może zabierać głos w sprawach odnoszących się do religii, obyczajów i kierownictwa duchowego. Stąd też może wyrokować na temat instrukcji, które pasterze Kościoła wydają stosownie do pełnionych przez siebie obowiązków w odniesieniu do normy sumień; co więcej, władza ta może rozstrzygać w kwestiach dotyczących sprawowania Bożych Sakramentów i dyspozycji koniecznych do ich przyjmowania.
Przemówienie In Consistoriali z dnia 1 listopada 1850 roku.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.


XLV. Cały zarząd szkół publicznych, w których kształci się młodzież jakiegoś państwa chrześcijańskiego, z wyjątkiem z jakiejś racji seminariów biskupich, może i powinien być przyznany władzom cywilnym, i to tak przyznany, że jakiejkolwiek innej władzy nie będzie udzielone prawo ingerencji w dyscyplinę szkół, w kierowanie studiami, w nadawanie stopni, w wybór i zatwierdzanie nauczycieli.
Przemówienie In Consistoriali z dnia 1 listopada 1850 roku.
Przemówienie Quibus luctuosissimis z dnia 5 września 1851 roku.


XLVI. Ponadto w samych seminariach przeznaczonych dla kleryków władza cywilna ma decydować, jaka będzie stosowana metoda studiów.
Przemówienie Nunquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

XLVII. Najwłaściwsze zasady, jakimi kierować się winna społeczność obywateli, wymagają, aby szkoły ludowe dostępne dla dzieci każdej klasy społecznej i w ogóle państwowe Instytuty, które są przeznaczone do wykładania w nich poważniejszych dziedzin wiedzy oraz do wykształcenia młodzieży, winny być wyjęte spod wszelkiej władzy, kierownictwa i ingerencji Kościoła, i według swobodnego w zupełności uznania władzy cywilnej i państwowej poddane postanowieniom rządzących i kształtowane w całkowitej zgodności z powszechnie panującymi wówczas opiniami.
List do Arcybiskupa Fryburga Quam non sine z dnia 14 lipca 1864 roku.

XLVIII. Przez katolików może być uznany ten sposób kształcenia młodzieży, który nie jest związany z wiarą katolicką i nie podlega władzy Kościoła, a także ten który bierze pod uwagę wyłącznie albo przynajmniej przede wszystkim nauki przyrodnicze i cele doczesnego życia ludzkiej społeczności.
List do Arcybiskupa Fryburga Quam non sine z dnia 14 lipca 1864 roku.

XLIX. Władza cywilna może stawiać przeszkody, by biskupi i wierni nie mogli się swobodnie i wzajemnie komunikować z Biskupem Rzymskim.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

L. Władza świecka sama przez siebie posiada prawo przedstawiania kandydatów do biskupstwa i może od nich wymagać, aby weszli w zarząd diecezji zanim jeszcze sami otrzymają od Stolicy Świętej kanoniczną instytucję i list apostolski.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

LI. Co więcej, władza świecka ma prawo odsuwania od pasterskiego posługiwania biskupów ani też nie jest zobowiązana do posłuszeństwa Biskupowi Rzymskiemu w tym, co odnosi się do ustanawiania biskupstw i biskupów.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.


LII. Władza świecka może na mocy własnego prawa zmieniać granicę wieku ustanowioną przez Kościół dla składania profesji zakonnej tak przez mężczyzn jak przez niewiasty, a także wszystkim rodzinom zakonnym nakazać, by bez jej zezwolenia nikogo nie dopuszczały do składania uroczystych ślubów zakonnych.
Przemówienie Nunquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

LIII. Należy znieść ustawy, które odnoszą się do ochrony rodzin zakonnych, ich praw i pełnionych przez nie obowiązków. Nadto może władza świecka udzielać pomocy tym wszystkim, którzy chcieliby porzucić obraną przez siebie drogę życia zakonnego i złamać śluby uroczyste, które złożyli. Równocześnie może ona te same rodziny zakonne i kościoły kolegiackie znosić, a także ich zwykłe środki utrzymania, również wynikające z prawa patronatu, im odbierać, a dobra ich i przychody z tych dóbr poddawać zarządowi ustanowionemu przez władzę cywilną i pozostawiać mu zupełną swobodę działania.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.
Przemówienie Probe memineritis z dnia 22 stycznia 1855 roku.
Przemówienie Cum saepe z dnia 26 lipca 1855 roku.


LIV. Królowie i książęta nie tylko wyjęci są spod jurysdykcji Kościoła, ale także w rozstrzyganiu kwestii związanych z jurysdykcją stoją od Kościoła wyżej.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1852 roku.

LV. Kościół od Państwa, a Państwo od Kościoła winno być odłączone.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.

Par. VII

Błędy na temat etyki naturalnej i chrześcijańskiej


LVI. Prawa obyczajowe nie potrzebują wcale sankcji Bożej i wcale nie ma potrzeby, aby prawa stanowione przez ludzi kształtowane były według prawa natury, albo otrzymywały moc zobowiązującą od Boga.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

LVII. Wiedza filozoficzna i etyczna, a także prawa państwowe, mogą i powinny być niezależne od władzy Boskiej i kościelnej.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

LVIII. Nie należy uznawać innych sił jak tylko te, które zawarte są w materii, a wszelka nauka obyczajów i zasady uczciwości winny mieć za cel gromadzenie i powiększanie bogactw, a także korzystanie ze wszelkich przyjemności.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.
Encyklika Quanto conficiamur z dnia 10 sierpnia 1863 roku.


LIX. Prawo polega na realnym czynie, a wszystkie ludzkie obowiązki to tylko czcza nazwa, natomiast wszelkie ludzkie czyny mają moc prawa.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

LX. Władza to nic innego jak tylko stanowisko i zarządzanie rzeczami materialnymi.
Przemówienie Maxima quidem z dnia 9 czerwca 1862 roku.

LXI. Krzywda wyrządzona postępowaniem, z którym wiąże się jakiś sukces, w niczym nie ujmuje godności prawa.
Przemówienie Iam dudum cernimus z dnia 18 marca 1861 roku.

LXII. Należy ogłosić i przestrzegać zasady zwanej zasadą o nieinterwencji.
Przemówienie Novos et ante z dnia 28 września 1860 roku.

LXIII. Wolno jest nakazywać za pośrednictwem dekretów posłuszeństwo prawowitym władcom, wolno też im odmawiać posłuszeństwa.
Encyklika Qui pluribus z dnia 9 listopada 1846 roku.
Przemówienie Quisque vestrum z dnia 4 października 1847 roku.
Encyklika Nosicitis et Nobiscum z dnia 8 grudnia 1849 roku.
List Apostolski Cum Catholica z dnia 26 marca 1860 roku.


LXIV. Zarówno pogwałcenie jakiejkolwiek, choćby najświętszej, przysięgi, jak też jakakolwiek zbrodnicza i przestępcza działalność, sprzeczna z odwiecznymi prawami, nie tylko nie powinny być ganione, ale nawet dozwolone i spotykać się z największymi pochwałami, kiedy chodzi o miłość ojczyzny.
Przemówienie Quibus quantisque z dnia 20 kwietnia 1849 roku.

Par. VIII

Błędne poglądy o małżeństwie chrześcijańskim


LXV. Żadne racje nie przemawiają za tym, że Chrystus podniósł małżeństwo do godności sakramentu.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXVI. Sakrament małżeństwa nie jest niczym innym, jak tylko jakimś dodatkiem do umowy, który można od niej oddzielić, a i sam sakrament polega jedynie na błogosławieństwie ślubnym.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXVII. Węzeł małżeński nie jest nierozerwalny na mocy prawa natury i w rozmaitych przypadkach rozwód w ścisłym znaczeniu tego słowa może być ustanowiony przez władzę cywilną.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.


LXVIII. Kościół nie ma prawa ustanawiania przeszkód rozrywających małżeństwo, ale to prawo przysługuje władzy cywilnej, przez którą istniejące przeszkody mogą być znoszone.
List Apostolski Multiplices inter z dnia 10 czerwca 1851 roku.

LXIX. Kościół zaczął wprowadzać przeszkody rozrywające w późniejszych wiekach, nie na mocy własnego prawa, ale korzystając z tego prawa, które zapożyczył od władzy cywilnej.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXX. Kanony Soboru Trydenckiego, które nakładają karę wyłączenia z Kościoła na tych, co ośmielają się odmawiać Kościołowi władzy ustanawiania przeszkód rozrywających, albo nie są dogmatyczne, albo winny być rozumiane tak, że władza ta została zapożyczona.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXXI. Forma małżeństwa przyjęta przez Sobór Trydencki nie obowiązuje pod karą nieważności małżeństwa w wypadku jej nieprzestrzegania, gdzie prawo cywilne inną formę ustanawia i żąda, by małżeństwo było ważne w tej formie.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXXII. Bonifacy VIII był pierwszym, który twierdził, że ślub czystości złożony podczas przyjęcia święceń kapłańskich unieważnia małżeństwo.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXXIII. Mocą umowy czysto cywilnej może zaistnieć prawdziwe małżeństwo między chrześcijanami. Fałszywe jest też twierdzenie, że albo umowa małżeńska między chrześcijanami zawsze jest sakramentem, albo nie istnieje umowa, jeśli sakrament jest wykluczony.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.
List Jego Świątobliwości Piusa IX do Króla Sardynii z dnia 9 września 1852 roku.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.
Przemówienie Multis gravibusque z dnia 17 grudnia 1860 roku.


LXXIV. Sprawy małżeńskie i narzeczeństwo ze swej natury rozstrzygane są na forum cywilnym.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.
Przemówienie Acerbissmum z dnia 27 września 1852 roku.
N.B.: Tutaj mogą występować dwa inne błędy związane z tezą o potrzebie zniesienia celibatu i stawianiu wyżej stanu małżeńskiego niż stan dziewictwa. Oba są zganione pierwszy w encyklice "Qui pluribus" z dnia 9 listopada 1846 roku, a drugi w liście apostolskim "Multiplices inter" z dnia 10 czerwca 1851 roku.


Par. IX

Błędne poglądy o świeckiej władzy Biskupa Rzymskiego


LXXV. Synowie Kościoła chrześcijańskiego i katolickiego rozprawiają ze sobą o łączeniu królestwa doczesnego i duchowego.
List Apostolski Ad Apostolicae z dnia 22 sierpnia 1851 roku.

LXXVI. Zrzeczenie się władzy świeckiej, jaką posiada Stolica Apostolska, przyczyniłoby się bardzo do wolności i pomyślności Kościoła.
Przemówienie Quibus quantisque z dnia 20 kwietna 1849 roku
NB.: Oprócz błędów tutaj napiętnowanych bezpośrednio, piętnowane są pośrednio inne liczne błędy, po przedstawieniu i ogłoszeniu nauki, jakiej winni wszyscy katolicy stanowczo się trzymać, a mianowicie nauki o świeckiej władzy Biskupa Rzymskiego. Ta nauka jasno została wyłożona w przemówieniu "Quibus quantisque" z dnia 20 maja 1850 roku, w liście apostolskim "Cum Catholica Eccelesia" z dnia 26 marca 1860 roku, w przemówieniu "Novos" z dnia 28 września 1860 roku, w przemówieniu "Iam dudum" z dnia 18 marca 1861 roku, w przemówieniu "Maxima quidem" z dnia 9 czerwca 1862 roku.


Par. X

Błędne poglądy o współczesnym liberalizmie


LXXVII. W naszych czasach nie jest już więcej rzeczą pożyteczną, by religia katolicka uważana była jakby za jedyną religię państwa, z wykluczeniem wszystkich pozostałych.
Przemówienie Nemo vestrum z dnia 26 lipca 1855 roku.

LXXVIII. Stąd w niektórych państwach katolickich chwalebnie zostało zastrzeżone w prawie, by osoby tam przebywające miały całkowitą swobodę sprawowania publicznego jakiegokolwiek kultu.
Przemówienie Acerbissimum z dnia 27 września 1852 roku.

LXXIX. Otóż fałszywym jest twierdzenie, że wolność obywateli w wyborze jakiegokolwiek kultu przyznana wszystkim i pełna swoboda głoszenia i wypowiadania publicznie jakichkolwiek poglądów sprzyja zepsuciu obyczajów i charakterów, a także rozszerzaniu się szkodliwego indyferentyzmu.
Przemówienie Numquam fore z dnia 15 grudnia 1856 roku.

LXXX. Biskup Rzymski może i powinien pogodzić się i uporządkować swoje relacje z postępem, z liberalizmem i współczesną cywilizacją.

Przemówienie Iam dudum cernimus z dnia 18 marca 1861 roku.

TUTAJ ALBUM DO PRZEMÓWIEŃ PAPIESKICH

TUTAJ ALBUM DO ENCYKLIK PAPIESKICH
Quas Primas
To wszystko, co powyżej zostało POTĘPIONE, a co sobór duszpasterski -(wat II) ma w "wielkim poważaniu" i wdraża to od ponad 50 lat!!!
22Cecylia
Po staremu to kanalia.
tahamata
Nie ma takiego bagna, którego nie dałoby się pogłębić:

modernista 15:43

ona 15:39
tahamata
Zgadza się. Po gnojowisku szoruję... zerknij, co jest pod kreską:
--------------------------------------------------------------------------------

modernista 14:20
Ster w górę,po kadłubem szorujesz po gnojowisku
2 more comments from tahamata
tahamata
Idąc tym tropem... nawet papieski bąk byłby "ex cathedra"
modernista 14:02
Dla mnie papież zawsze i wszędzie naucza "ex cathedra"
tahamata
Ta przypadłość jest zwana papolatrią:

modernista 14:02
Dla mnie papież zawsze i wszędzie naucza "ex cathedra"
Quas Primas
Popełniłabym DUCHOWE samobójstwo.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

adam123 13:50

....ale to nie wina p.Danuty. Danusiu, zamień ks.Bałembę na np. o.Szustaka a gwarantuję ci że już po jednym dnu sukces murowany, przecież widok usatysfakcjonowanego męża jest bezcen…More
Popełniłabym DUCHOWE samobójstwo.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

adam123 13:50

....ale to nie wina p.Danuty. Danusiu, zamień ks.Bałembę na np. o.Szustaka a gwarantuję ci że już po jednym dnu sukces murowany, przecież widok usatysfakcjonowanego męża jest bezcenny
tahamata likes this.
tahamata
Przypominam, że prawie cała twórczość Franciszka została potępiona w Syllabusie błędów :
"LXXX. Biskup Rzymski może i powinien pogodzić się i uporządkować swoje relacje z postępem, z liberalizmem i współczesną cywilizacją."
Quas Primas likes this.
tahamata
Sugeruję, byście poszli na całość i od razu wybrali ks. Lemańskiego. Gwarantuję, że przybędzie wam miłości, radości, miłosierdzia i tolerancji dla wszystkiego, co nie ociera się o katolicyzm.
Mons.Mario Oliveri - masonem ???

adam123 13:50

(...) zamień ks.Bałembę na np. o.Szustaka (...)
Quas Primas likes this.
Anty_modernista likes this.